Tagarchief: EU

Italiaanse cultuurminister Giuli gaat vanwege Russisch paviljoen niet naar opening Biënnale Venetië, koning Willem-Alexander wel

Posted on by
1
Zhanna Kadyrova vertegenwoordigt Oekraïne met Origami Deer op Biënnale Venetië 2026. Still uit film.

De Italiaanse cultuurminister Alessandro Giuli heeft aangekondigd niet aanwezig te zijn op de opening van de 61ste Biënnale van Venetië op 9 mei 2026 of op de preview van 6 tot 8 mei. Hiermee neemt de regering Meloni afstand tot de Fondazione Biënnale die wordt voorgezeten door schrijver en journalist Pietrangelo Buttafuoco.

De reden dat de minister wegblijft heeft te maken met de opening van het Russische paviljoen. Adnkronos zegt in een bericht van 24 april 2026 dat juridische redenen in de vorm van de overtreding van sancties tegen de Russische Federatie niet de aanleiding zijn voor het wegblijven van Giuli omdat die niet geconstateerd zijn, maar dat het speelt op politiek en symbolisch niveau.

De kwestie gaat erom wie het laatste woord heeft over de deelname van controversiële landen als de Russische Federatie en Israël die in hun oorlogen tegen buurlanden de mensenrechten schenden. Is dat de voorzitter van de Biënnale Pietrangelo Buttafuoco of de Italiaanse regering Meloni of de EU? Die laatste laat in een brief de toekenning van een toekomstige subsidie van 2,3 miljoen euro afhangen van het antwoord van het bestuur van de Biënnale erop.

Het bestuur van de Biënnale heeft de Russische Federatie en Israël om politieke redenen uitgesloten van de te winnen prijzen. Dat kan worden opgevat als een tegemoetkoming aan de critici.

Wat het desondanks politiek maakt is dat degenen die zeggen dat kunst neutraal is, niks met politiek te maken heeft, zelfs landen verenigt tot het radicaal-rechtse spectrum behoren. Het radicaal-rechtse Lega dat in de regio Veneto waar Venetië toe behoort met onder meer Luca Zaia (voorzitter van de regionale raad van Veneto) een machtspositie heeft is de enige politieke partij die volmondig de Russische (en Israëlische) deelname steunt.

Geert Wilders (PVV) onderhoudt al jarenlang nauwe banden met de Italiaanse partij Lega van Matteo Salvini. De PVV is niet meer openlijk pro-Poetin omdat een meerderheid van de bevolking dat evenmin is, maar dient in de Tweede Kamer de belangen van de Russische Federatie door tegen sancties van de Russische Federatie of steunpakketten voor Oekraïne te stemmen.

Opmerkelijk is dat volgens Adnkronos het Russische paviljoen van 9 mei tot en met 22 november gesloten zal zijn voor publiek, terwijl het slechts drie dagen (6-8 mei) open zal zijn tijdens de preview voor de internationale pers.

Hoe dan ook zorgt de deelname van de Russische Federatie aan de Biënnale voor veel debat en verdeeldheid. Mede omdat het debat alle kanten opwaaiert en er ook stemmen zijn om Israël en de VS uit te sluiten.

Sommige landen boycotten de opening op 9 mei 2026 of sturen lage vertegenwoordigers. Dat doet Nederland niet dat koning Willem-Alexander – die het Nederlandse paviljoen met Dries Verhoeven opent – en cultuurminister Rianne Letschert (D66) naar de opening afvaardigt. Hoe dan ook hoeft de koning niet te vrezen dat hij in herhaling van de Olympische Winterspelen van Sotchi 2014 valt toen hij een biertje met Poetin dronk. De koning werd naïviteit verweten.

Een fotomoment dat de media haalde en waar in de Nederlandse publieke opinie veel kritiek op kwam, onder meer van homo-activisten. Zoals Gordon die de kern raakte: ‘Ik schaam me diep als Nederlander dat mijn koning en mijn koningin daar vanavond handen staan te schudden met mensen die bloed aan hun handen hebben’. Op het moment dat in het Kremlin de invasie van de Krim werd voorbereid en vanwege controverses over de mensenrechtensituatie bijna alle Europese landen hun delegaties afwaardeerden, stuurde Nederland de zwaarste delegatie die mogelijk was.

Het is opmerkelijk dat Nederland opnieuw een zware delegatie stuurt terwijl er opnieuw een controverse rond de Russische Federatie is. Waarom heeft het pro-Oekraïense en pro-Europese D66 met premier Rob Jetten koning Willem-Alexander toestemming gegeven om de opening van de Biënnale bij te wonen en vaardigt het de eigen minister Letschert af? Was uit solidariteit met Oekraïne, de Europese Commissie en de Italiaanse regering Meloni de vertegenwoordiging op een lager niveau niet passender geweest?

.

Lichtzinnige, selectieve opinie van Willem Schinkel over Europese bewapening

Posted on by
1
Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘Duitse kernwapen-ambities: een historische vergissing‘ van Willem Schinkel in NRC, 21 maart 2026. De titel van de papieren versie van 22 maart 2026 is ‘Maak je zorgen over Duitse kernwapens‘.

Weer zo’n opvallende opinie in NRC die met de Russische Federatie te maken heeft. Deze keer niet Ewald Engelen of Marianne Thieme, maar Willem Schinkel. Het blijft een raadsel waarom de redactie Opinie van NRC dit soort stukken die zeggen voor vrede te pleiten, maar feitelijk een agressor uit de wind houden op 21 maart 2026 plaatst. Waarschijnlijk vanuit een idee over pluriformiteit die volgens NRC ook desinformatie omvat.

Schinkel probeert ons de les van de geschiedenis in de oren te knopen, maar lijkt die les zelf niet geleerd te hebben. Hij gaat niet uit vanuit de internationale rechtsorde, waarden en verdragen, maar vanuit een ‘realistische’ machtspolitiek tussen landen. Hij zit op de lijn van John Mearsheimer, Stephan F. Cohen en Henry Kissinger die instemming van het Kremlin kregen omdat ze macht boven recht plaats(t)en. Schinkel doet niet anders.

Schinkel laat de wet van de sterkste gelden. Op dit moment zijn dat in Europa militair de Russische Federatie en de VS. Hij maakt het potsierlijk door tegelijk voor de internationale rechtsorde te pleiten. Een terecht pleidooi dat hij echter met zijn betoog ongeloofwaardig maakt omdat het die rechtsorde opzijschuift. Zijn artikel wordt er zo niet evenwichtig en navolgbaar op.

Neem de volgende passage uit Schinkels stuk en probeer je voor te stellen wat dat praktisch betekent voor de bevolking van een land dat door militair geweld van een indringer zijn soevereiniteit verliest: ‘Als politieke leiders werkelijk veronderstellen dat het op een dag beter kan zijn al het leven op aarde te vernietigen dan een tijdelijk soevereiniteitsverlies te leiden, hoe serieus moeten we ze dan nemen als ze conventionele bewapening als normaalste zaak van de wereld presenteren?’

Bedoelt hij hier trouwens niet ‘een verlies lijden’ in plaats van ‘een verlies leiden’? Dat lijkt geen toevallige fout. Met dat ‘leiden‘ geeft Schinkel ten onrechte een actieve betekenis aan een passieve handeling. Het land dat soevereiniteitsverlies lijdt zal dat echter lijdzaam moeten ondergaan.

Er valt geen touw vast te knopen aan deze passage. Een ‘tijdelijk soevereiniteitsverlies’ kan betekenen dat een soeverein land zo’n 45 jaar bezet wordt zoals Oost-Europese landen overkwam die door de toenmalige Sovjet-Unie werden bezet. Met alle gevolgen van dien, zoals aantasting van rechtsstaat, persvrijheid en universele waarden, gedwongen culturele assimilatie inclusief taalpolitiek die nog decennialang doorwerkt ook nadat de bezetting beëindigd is, economische knechting en gedwongen opname van de bevolking in krijgsmacht, dwangarbeid of strafkamp. Sommige landen komen nooit over hun ‘tijdelijk soevereiniteitsverlies’ heen. Wat is dan ‘tijdelijk‘?

In Europa wordt zo’n 20% van het grondgebied van Oekraïne (deel van de Donbas en de Krim) sinds 2014 onrechtmatig door de Russische Federatie bezet. Veroordeeld in een resolutie van de VN. Volgens Schinkels logica moet dat op de koop toe worden genomen om erger te voorkomen. Daarbij gaat hij voorbij aan internationale verdragen die de territoriale integriteit en soevereiniteit van landen garanderen en het oorlogsrecht van landen om zich tegen een invasie te verzetten. Of anders gezegd, Schinkel zet niet primair in op territoriale integriteit en soevereiniteit van landen.

Aanleiding voor zijn beschouwing is dat de Duitse regering Merz overweegt een eigen kernmacht te realiseren, zo meent hij. Tegelijk constateert Schinkel dat Duitsland het non-proliferatieverdrag ondertekend heeft en respecteert, dus geen eigen kernmacht kan hebben. Dat gat probeert hij te dichten door te zeggen dat er in Duitsland geen taboe meer rust op een eigen nucleair arsenaal. Daartoe verwijst hij naar uitspraken van een CDU-politicus en een hoge militair, maar dat is geen officieel regeringsbeleid.

Het valt niet in te zien dat coalitiepartner SPD met de sociaal-democratische Defensieminister Pistorius voorstander is van het optuigen van een eigen Duitse kernmacht. Pistorius heeft zich in 2026 uitgesproken tegen een Duitse atoombom of een onafhankelijke Duitse kernmacht. Het is tekenend voor het niveau van Schinkels betoog dat hij de opvatting van minister Pistorius niet noemt.

Schinkel verwijt opinieleiders zoals Bas Heijne dat ze antimilitaristen weghonen als zelfgenoegzame ‘Vrede-roepers op de linkerflank’. Vervolgens koppelt hij acties van de VS in Iran aan de NAVO en de Europese veiligheid. Op geen enkel moment noemt Schinkel de Russische agressie jegens Oekraïne of de Russische hybride oorlog die Poetin tegen de EU voert.

Hij zegt weliswaar de Russische agressie niet te bagatelliseren evenals de Europese zelfverdediging daartegen, maar zegt niet dat de Russische agressie de oorzaak is die veel in gang heeft gezet en de Europese bewapening een gevolg daarvan is. Schinkel lijkt ook voorbij te gaan aan het feit dat Europese NAVO-lidstaten zoveel mogelijk afstand tot de VS houden als ze zich kunnen permitteren om de Amerikaanse steun voor Oekraïne tegen de Russische veroveringsoorlog niet in gevaar te brengen. Europa moet tandenknarsend met president Trump meebuigen.

Als Schinkel werkelijk het probleem van de Europese conventionele en nucleaire bewapening serieus zou willen bespreken, dan zou hij bij de oorzaak moeten beginnen. Dat laat hij na. Schinkel is zo selectief dat hij gevolgen zonder oorzaak geeft. Bijna dagelijks wordt er op talkshows van de Russische staatstelevisie gesproken om kernbommen op Rotterdam, Warschau, Londen, Parijs en andere Europese steden te gooien. Dat is Russische retoriek waar Europese landen zich toe moeten verhouden. Ook zei Poetin eind 2025 dat zijn land klaar is voor oorlog tegen Europa.

Schinkel begrijpt het niet of doet net alsof hij het niet begrijpt. Dat maakt de plaatsing van zijn stuk in NRC onbegrijpelijk. Het is aan de hand van zijn artikel vruchteloos om tot een evenwichtig debat te komen over ontwapening als hij een deel van de feiten verdonkeremaant of verkeerd voorstelt. In elk geval is zijn opinie vintage Schinkel met de selectiviteit en het oprekken van de feiten die hem eigen is. Voor een evenwichtig debat is het een waardeloze basis.

Stel Trump een deal voor: Europa stuurt marineschepen naar Golf, VS steunt Oekraïne volmondig in strijd tegen Russische Federatie

Posted on by
4
Bericht op Bluesky van Tom-Jan Meeus en antwoord, 16 maart 2026.

President Trump zet de NAVO onder druk om marineschepen naar de Straat van Hormuz in de Perzische Golf te sturen om de doorgang van olie- en gastankers veilig te stellen. Het is een vreemd verzoek van Trump omdat de Perzische Golf buiten het verdragsgebied van de NAVO valt. De kernopdracht van de NAVO is de collectieve verdediging van het grondgebied van de lidstaten. In de Perzische Golf bevinden zich geen lidstaten van de NAVO.

Van Trump wordt altijd gezegd dat hij economie en politiek combineert en een transactionele politiek voert. Hij maakt deals die hemzelf en soms zijn land spekken.

Europa moet niet in de val trappen door Trump te verwijten dat hij met Israël een oorlog tegen Iran is begonnen zonder exit-strategie. Dat is duidelijk het geval, maar met dat terechte verwijt schiet Europa niet meer op dan een moreel gelijk. Dat Trump het verzoek aan de NAVO doet geeft alleen al aan dat hij de gevolgen van de door hem begonnen oorlog heeft onderschat.

Voor Europa is de oorlog in Oekraïne van levensbelang. Dat land is een veiligheidsgarantie voor Europa dat de Russische agressie zich niet verder naar het westen verspreidt. Als Oekraïne uitgeput een nederlaag leidt, dan ligt Europa open voor de Russische troepen. Dat moet voorkomen worden.

Voor Trump is de oorlog tegen Iran van levensbelang omdat oplopende olie-, gas-, en consumentenprijzen de inflatie aanjagen en betaalbaarheid hét thema is bij de tussentijdse congresverkiezingen in november 2026. Daarom wil Trump de doorvaart door de Straat van Hormuz weer op gang brengen. Dus Trump heeft er belang bij om de inflatie naar beneden te brengen. Dat is Trumps zwakke punt waar Europa collectief op in moet spelen.

Dus voor-wat-hoort-wat. Deze situatie en Trumps verzoek moet de EU aangrijpen door een tegenprestatie van Trump te vragen. Take it or leave it, Donald. Trumps verzoek om militaire bijstand van de NAVO is een kans voor de Europese NAVO-lidstaten om hem meer bij de oorlog in Oekraïne te betrekken. Die hefboom moet de EU in de onderhandelingen met Trump inzetten. Zonder garantie van Trump om de steun aan Oekraïne uit te breiden, geen deal over de inzet van marineschepen van EU- en NAVO-lidstaten in de Golf.

Stilstaan bij vier jaar grootschalige oorlog tussen de Russische Federatie en Oekraïne

Posted on by
Beantwoorden

Het is vandaag vier jaar geleden dat de grootschalige Russische militaire invasie van Oekraïne begon in een oorlog die sinds 20 februari 2014 woedt. Dus eigenlijk is het al 12 jaar oorlog tussen de Russische Federatie en Oekraïne.

Er valt van alles over het verloop te zeggen dat nu wordt samengevat als een patstelling of een slijtage- of uitputtingsslag. Vergelijkbaar met de Eerste Wereldoorlog die maar vier jaar duurde.

De grootste oorlog in Europa sinds de Tweede Wereldoorlog is nog lang niet ten einde. Vooral omdat de Russische leider Vladimir Poetin de vredesonderhandelingen niet serieus neemt. Ook niet serieus kan nemen omdat hij oorlog nodig heeft om zijn macht te consolideren.

Daarbij komt dat de Russische Federatie enkel op de been kan blijven door de steun van China en dat Trumps VS afstand heeft genomen van Oekraïne en de EU nog steeds niet beseft dat het onvoldoende politieke wil toont om Oekraïne meer dan halfslachtig te steunen zoals nu gebeurt. Terwijl wel het beseft in Europa toeneemt dat Oekraïne Europa beschermt tegen de Russische agressie.

Het leed en de pijn van de Oekraïense bevolking die dagelijks door Russische raketten en drones wordt aangevallen is onverdraaglijk. De Russische terreur maakt de Oekraïeners alleen maar onverzettelijker.

De volharding en hardnekkigheid van de Oekraïense bevolking is het mysterie van deze oorlog dat verklaarbaar is omdat Poetin dat verzet voedt doordat hij meermalen heeft gezegd de Oekraïense staat, cultuur, taal en samenleving van de kaart te willen vegen. De Oekraïeners kunnen niet anders dan voor hun voortbestaan vechten.

Dat het leed na 12 jaar oorlog ook doorsijpelt naar de Russische bevolking toont het verslag van Steve Rosenberg. Het is onvermijdelijk en zou opmerkelijk zijn als dat niet zo was.

Ook gewone Russen worden, hoewel in mindere mate dan de Oekraïeners, geraakt door de oorlog die in de Russische Federatie geen oorlog genoemd mag worden. Door propaganda die teruggrijpt op nationalisme en een roemrijk verleden én censuur hebben deze Russen geen zicht op de werkelijkheid. Rosenberg ontfutselt deze Russen die tegelijk dader en slachtoffer zijn uitspraken niet toevallig in de provincie op 350 kilometer van Moskou.

Trump is finaal losgeslagen

Posted on by
5

Er zijn drie zekerheden in de geopolitiek van begin 2026.

1) President Trump gedraagt zich als een klein kind die verdwaald is in zijn eigen fantasie, meent dat hij Europa moet kleineren en hijzelf een geweldige wereldleider is.

2) Trump zoekt intuïtief afleiding voor zijn zwakte: de wettelijk geëiste publicatie van de Epstein-documenten die hem dreigen te beschadigen en probeert in samenspraak met Poetin de druk op het Kremlin over de oorlog in Oekraïne te verlagen.

3) De Amerikaanse Senaat ontbreekt het aan moed, ruggengraat en schranderheid om Trump tot de orde te roepen. De Democraten zijn krachteloos en de Republikeinen ontbreekt het aan pit. Op enkele dissidenten na die doorgaans na een korte termijn weer in de pas lopen.

Het gevolg is chaos, onzekerheid, frustratie en het verkruimelen van de westerse eensgezindheid door Trump die EU, NAVO, VN en andere supranationale instellingen wil vernietigen. China en Rusland kunnen hun geluk niet op met de verdeeldheid die Trump zaait.

Trump is de lemming die op de afgrond afrent en niet alleen zichzelf maar zijn land en de wereldorde met zich meedraagt en beschadigt. Iedereen ziet het onheil naderen, maar niemand is bij machte om in te grijpen.

Het lijkt op de vooravond van eerdere geopolitieke rampen. Slaapwandelend de Eerste Wereldoorlog in of de verzoeningspolitiek die Hitlers eisen inwilligde en tot de Tweede Wereldoorlog leidde. Wat zich nu voordoet is een combinatie van sleepwalking en appeasement.

Als de Amerikaanse democratie in november 2026 nog bestaat en eerlijke en vrije verkiezingen nog mogelijk zijn, zal Trump in de tussentijdse verkiezingen zijn steun in Huis en wellicht de Senaat kwijtraken. Dan verliest hij in januari 2027 een deel van zijn macht. Dat is nog een jaar waarin veel kan gebeuren.

Daarom handelt hij nu als losgeslagen omdat hij denkt dat de duivel hem op de voet zit. Hij heeft niet in de gaten dat hijzelf onderhand de duivel is. Het is trouwens niet zeker of de bijna 80-jarige Trump over een jaar nog leeft. Zijn gezondheid is fysiek en geestelijk broos. Wat er na zijn dood gebeurt is nieuwe onzekerheid. Ook dat wekt weinig vertrouwen in de nabije toekomst.

Waarom plaatst NRC klakkeloos een anti-EU en pro-China opinie van Eric Hendriks? Zonder context, nuancering of tegengeluid

Posted on by
Beantwoorden
Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘Het doek is gevallen voor Europa’s neokoloniale waanwereld van morele verhevenheid‘ van Eric Hendriks in NRC, 7 (online) en 10 (papieren versie) januari 2026.

Het opinie-artikel van Eric Hendriks over twee pagina’s in de papieren versie van NRC van 10 januari 2026 was een aanleiding voor me geweest om het abonnement op te zeggen als ik dat al niet had gedaan. 

Het is een rechts stuk dat de EU afvalt en China op het schild hijst. Allemaal voorspelbaar. Dat maakt het raadsel des te groter waarom NRC Hendriks’ observatie plaatst.

Hendriks noemt niet de breed gedeelde analyse dat de EU afstand van de VS wil nemen, maar dat nu nog niet kan omdat het voor de Russisch-Oekraïense oorlog afhankelijk is van de militaire macht van de VS. Wat Hendriks ervan maakt is stemmingmakerij: ‘Ach, de Commissie laat de oren hangen naar Washington en dat lijkt institutioneel ingebakken. Maar vastklampen aan een onbetrouwbaar Amerika is onverstandig‘.

Tja, net alsof de leiding van de EU dát niet en Hendriks dat als enige beseft. Hendriks gooit een open deur open en presenteert dat als schrandere analyse. Hij waarschuwt de EU nog één keer. Wat voegt zijn selectieve observatie toe aan het informeren van de lezer, behalve dat Eric Hendriks een anti-EU en pro-China narratief vertegenwoordigt?

Hendriks is niet alleen verbonden aan het Danube Institute dat gelieerd is aan Viktor Orbán en functioneert als vehikel voor het internationaal uitventen van Orbáns conservatief-christelijk gedachtegoed, maar ook aan het Telos-Paul Picconi Institute dat evenals Orbán een rechts geluid vertegenwoordigt dat gericht is op ondermijning van de EU. In een kadertje bij de opinie wordt dat summier aangeduid.

Hendriks verwoordt zoals viel te verwachten in zijn opinie het gedachtegoed van de instituten waar hij aan verbonden is door de EU op allerlei manieren door te zagen, af te drogen en te kleineren. Tevens beargumenteert hij dat de EU los moet komen van de VS en toenadering moet zoeken tot China. Met deze opdracht om de Nederlandse publieke opinie te beïnvloeden lijkt Hendriks de journalistieke arena ingestuurd.

Het is me een raadsel waarom NRC deze anti-EU en pro-China opinie van Hendriks zonder tegengeluid of parallel pro-EU stuk plaatst. Evenmin wordt uitgelegd dat hij werkzaam is bij instituten die zich tegen de EU verzetten en die trachten te ondermijnen. NRC neemt met de plaatsing ervan opnieuw een afslag naar rechts. 

NRC-lezers kennen deze auteur die regelmatig ruimte krijgt op de Opinie pagina’s. Ik vind het wonderlijk dat ik (nog even) als NRC-lezer dit voorgeschoteld krijg. 

Het ligt zwaar op de maag om te lezen hoe Hendriks EU-buitenlandcoördinator Kaja Kallas onrealistisch en amateuristisch.noemt.

Hendriks noemt niet de opmerking van Kallas in september 2025, maar lijkt erdoor getriggerd te zijn om haar te kleineren. Toen zei Kallas dat de leiders van China, Rusland, Iran en Noord-Korea – die samen op een militaire parade in Peking verschenen – een ‘autocratisch bondgenootschap‘ vertegenwoordigen dat de op regels gebaseerde internationale orde uitdaagt. Inmiddels kan na het oppakken van Nicolás Maduro in Venezuela aan dat autocratische gezelschap de VS van president Trump toegevoegd worden.

Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘Het doek is gevallen voor Europa’s neokoloniale waanwereld van morele verhevenheid‘ van Eric Hendriks in NRC, 7 (online) en 10 (papieren versie) januari 2026.

De EU staat tamelijk alleen met democratische landen als Canada, Australië, Nieuw-Zeeland en Japan om de internationale rechtsorde in stand te houden. In plaats van dat Hendriks voor dat streven een lans breekt boort hij de EU de grond in. Hij meent zelfs dat de EU zich nog kleiner moet maken dan het is. En: de dialoog met China moet zoeken. Wat verrassend.

Schermafbeelding van deel opinie-artikel ‘Het doek is gevallen voor Europa’s neokoloniale waanwereld van morele verhevenheid‘ van Eric Hendriks in NRC, 7 (online) en 10 (papieren versie) januari 2026.

Ach, Hendriks laat de oren hangen naar Peking en dat lijkt institutioneel ingebakken. Maar vastklampen aan een onbetrouwbaar China is onverstandig.

Veelzeggend is dat Hendriks in zijn opinie geen woord besteedt aan de invasie van Oekraïne door de Russische Federatie of Xinjiang door China waar Oeigoeren massaal in Chinese detentiekampen worden opgesloten. Hij pretendeert de wereld te beschouwen, maar noemt de brandhaarden die voor dynamiek en ellende zorgen niet. Dat komt hem blijkbaar niet goed uit. Dat toont de eenzijdigheid van zijn opinie.

Nee, Hendriks richt zijn pijlen op de EU, het enige blok dat nog iets van de internationale rechtsode overeind probeert te houden. Uiteraard ook vanuit eigenbelang omdat het zo kwetsbaar is. Trouwens niet economisch, want de EU als blok is economisch machtiger dan China. De EU met landen die in de ranglijsten over democratie, rechtsstaat, persvrijheid etc. steevast bovenaan staan. Door de EU af te vallen steunt Hendriks indirect de autocratie.

NRC is rechts geworden. De kwestie Logtenberg van VVD-sympathisant Hugo Logtenberg is daar een voorbeeld van. Door toedoen van NRC werd informateur Hans Wijers buiten spel gezet omdat hij voorstander was voor opname van GLPVDA in een kabinet. Hier deed NRC niet alleen verslag van, maar maakte het zich tot actieve deelnemer aan de informatie. Dat is niet de taak van de journalistiek.

Pluriformiteit is ok, maar daar zijn grenzen aan. Die grenzen worden naar mijn idee door de plaatsing van dit anti-EU en pro-China stuk van Eric Hendriks overschreden. 

Wat bezielt de huidige hoofdredactie van NRC? Wat doet het aan het bewaken van het eigen profiel dat opkomt voor vrijheid, vrijzinnig liberalisme, democratie, rechtsstaat, internationale rechtsorde, EU, en een politieke middenkoers met een kritische benadering van radicale flanken? Door plaatsing van Hendriks’ opinie zonder het geven van een context of een tegengeluid ondersteunt NRC het rechts-populisme van Orbán en consorten.

Is NRC gek geworden, zit het te slapen of weet het niet meer voor welke waarden het staat?

Het is na de kwestie Logtenberg en de plaatsing van zo’n eenzijdig stuk van Hendriks dat alles doet om de EU te kleineren en te ondermijnen de vraag of de huidige NRC onder hoofdredacteur Patricia Veldhuis nog beschouwd kan worden als poortwachter van de democratie. Als het dat nog als haar functie ziet.

(De huidige ombudsman Herman Staal heeft voor mij afgedaan met zijn twee stukken over de kwestie Logtenberg. Daarin loopt hij achter de feiten aan, verdraait vervolgens de feiten en maakt zich onderhorig aan de hoofdredactie alsof hij geen eigenstandige positie durft in te nemen. In deze ombudsman heb ik geen vertrouwen, dus ik zal hem hierover niet benaderen.)

VS ontvoert Venezolaanse president Maduro. Wat volgt?

Posted on by
9

De VS hebben vandaag in Venezuela doelen gebombardeerd en president Nicolás Maduro en zijn vrouw opgepakt. Hij zou onderweg zijn naar de VS om in New York berecht te worden. President Trump die zijn oog heeft laten vallen op de rijke oliebronnen heeft in een persconferentie verklaard dat hij het land gaat besturen.

Maar het is de vraag of dat de regering-Trump gaat lukken. Zaait het niet eerder chaos in de regio? Dat kan ook Nederland raken omdat Curaçao vlak voor de Venezolaanse kunst ligt. De Venezolaanse vice-president Delcy Rodriguez toonde zich in een toespraak strijdvaardig en lijkt niet bereid om de handdoek in de ring te gooien.

Interessant is de opstelling van China en vooral de Russische Federatie. Dat zijn bondgenoten van Venezuela. Als president Trump een volgens hem niet democratisch aan de macht gekomen autoritaire leider als Maduro laat ontvoeren, dan zou datzelfde lot de eveneens niet democratisch aan de macht gekomen Russische leider Vladimir Poetin kunnen treffen.

Europese leiders houden zich op de vlakte. Ze durven Trump niet ondubbelzinnig te veroordelen voor het laten ontvoeren van Maduro. Terwijl dat toch duidelijk tegen het internationaal recht ingaat. Maduro deugt niet, maar de actie om hem te ontvoeren en Venezuela te bombarderen deugt evenmin. Zonder dat het Amerikaanse congres hierbij toestemming aan heeft gegeven.

Wat Trump heeft gedaan is vergelijkbaar met wat Poetin in Oekraïne doet. Het doet de internationale rechtsorde wankelen. Alles kan gaan schuiven. Wat volgt? China dat Taiwan binnenvalt? De VS dat Mexico als volgend doelwit in de eigen achtertuin ziet? De Russische Federatie dat de Baltische landen binnenvalt? Het gevaar is dat grotere landen onder elkaar de macht in invloedssferen verdelen. Zoals dat in de 19e eeuw gebeurde.

En dan is er de olie. China en de Russische Federatie hebben die nodig voor hun economie. De Russen om de Venezolaanse olie te mengen met hun eigen olie. Is hier een uitruil in de maak waarbij de VS de Venezolaanse olie uitruilt tegen Chinese zeldzame aardmetalen? Vooral de Russische Federatie met een haperende economie heeft weinig middelen om terug te slaan tegen de VS. Het Kremlin zal Venezuela als bondgenoot laten vallen als het met Trump een afspraak over Oekraïne kan maken. Als dat vorig jaar al niet in Alaska is bekokstoofd tussen Trump en Poetin.

Het raadsel is waarom het Venezolaanse leger niet terugsloeg tegen de Amerikaanse troepen. Venezuela was door het Kremlin voorzien van geavanceerde luchtverdediging. Dat is niet geactiveerd tegen de Amerikaanse speciale troepen die onder meer Maduro ontvoerden. Is dat incompetentie, corruptie of omkoping door de VS van het Venezolaanse leger? Krijgen de Chavisten onder leiding van vice-president Rodriguez de krijgsmacht tijdig onder controle om te vechten tegen de VS?

Dat is de belangrijkste vraag voor de komende tijd. Heeft Trump goed gegokt of zich misrekend? Het antwoord ligt in de toekomst verscholen. Vooralsnog weten we niet hoe het afloopt.

Trump zet aanval op EU voort. Het moet terugvechten en zich niet laten intimideren. Noem Trump wat hij is: een veroordeelde crimineel

Posted on by
1
Schermafbeelding van deel artikel ‘Washington beschuldigt EU van censuur, Europa de VS van intimidatie‘ in NRC, 24 december 2025.

Het is me nogal wat dat de regering Trump de EU van censuur beschuldigt. Een domme smoes.

Terwijl Trump en zijn waterdragers de media oneigenlijk onder druk zetten (CBS’ 60 Minutes), kritiek niet kunnen velen (Jimmy Kimmel) en meermalen per dag de waarheid geweld aan doen (Karoline Leavitt) en ontkennen wat de media zeggen. De aanval zal in Trumps Witte Huis ongetwijfeld als de beste verdediging worden beschouwd.

Maar waar het om gaat is dat Trump zijn donateurs uit Silicon Valley in de watten legt omdat ze hem gekocht hebben. Tevens kunnen de hardliners (Stephen Miller) in de regering Trump en de opstellers van Project 2025 hun plezier niet op om hun haat tegen de EU te botvieren. Zodat de autoritaire Poetin indirect wordt gesteund door deze aanval van de VS op de EU.

Wat de EU moet doen is duidelijk, terugbekken en het machtsspel hard spelen. Is de EU niet de tweede economie ter wereld?

Nou, wees ambitieus en niet bedeesd om Trump te noemen wat hij is: een demente, smakeloze veroordeelde crimineel die een soulmate was van pedofiel Jeffrey Epstein en meer kapot maakt dan zowel de bevolking van VS als EU lief is.

Vecht terug, EU, laat niet over je heen lopen. Laat je niet intimideren. De VS van Trump is wat Europa altijd al vermoedde van dat land: onbehouwen en ongeciviliseerd, maar vooral, een democratie die niet kan tippen aan de EU.

Poetin laat in toespraak zijn onderbewuste spreken. Hij haalt de realiteit in met zijn fantasie

Posted on by
2

Vladimir Poetin en president Donald Trump zijn in een onderlinge strijd gewikkeld wie het meest de waarheid kan verdraaien. Tot nu toe staat Trump met stip bovenaan, maar met bovenstaande toespraak haalt Poetin heel wat punten in. Hij krijgt zelfs bonuspunten door de Europese leiders biggetjes te noemen.

Poetin probeert de recente geschiedenis te herschrijven, maar slaagt daar niet goed in. Voor een binnenlands publiek is dit ongetwijfeld gesneden koek, maar het vermoeden komt bij een buitenlands publiek al snel op of de man ze nog allemaal op een rijtje heeft.

Reden dat Europese leiders, en dan vooral Duitse als oud-kanseliers Merkel en Scholz, bang waren om de Russische Federatie hard aan te pakken was dat ze vreesden voor een implosie van het land. Zodat miljoenen wanhopige Russen als de spreekwoordelijke horden uit het Oosten richting West-Europa zouden trekken. Het laatste wat Europese leiders willen is daarom de Russische Federatie vernietigen. Ze willen dat dit land stabiel is.

Uiteraard is Poetin in 2014 de oorlog tegen Oekraïne begonnen die hij in februari 2022 ondanks beloften van het tegendeel in een hogere versnelling zette. Met nu nog dagelijks Russische aanvallen met raketten en drones op Oekraïense stedelijke centra en de energievoorziening. Ze worden gedocumenteerd als oorlogsmisdaden. Poetin is een veroordeelde oorlogsmisdadiger vanwege het ontvoeren van Oekraïense kinderen.

Poetin maakt in deze toespraak zijn land groter dan het is. Hij stelt het voor als een grote buit waar landen begerig naar kijken. Zoals de vorige Amerikaanse regering Biden. Maar het is een droombeeld waar hij vooral de huidige regering Trump verlekkerd voor wil maken. Dat immers zakelijke belangen laat domineren over politieke belangen.

De regeringen Obama en Biden waren terughoudend in hun steun aan Oekraïne en waren niet uit op de vernietiging van de Russische Federatie. Ook gezien de Russische kernmacht. Dat deed president Obama in 2014 aarzelen toen Poetin de Krim en Donbas binnenviel.

Onder Obama bleek de Amerikaanse handtekening onder het Boedapest Memorandum van 1994 niets waard. Daarin kreeg Oekraïne garanties voor de eigen soevereiniteit en territoriale integriteit in ruil voor het opgeven van de eigen (verouderde) kernmacht. Door dat Amerikaanse verraad van 2014 hecht de regering Zelensky nu zoveel belang aan veiligheidsgaranties bij een vredesakkoord. Ze moeten meer zijn dan een papieren werkelijkheid.

Dus het Westen (als dat nog bestaat na de recente Alleingang van Trumps VS) is nooit uit geweest op vernietiging van de Russische Federatie. Zelfs tijdens de Koude Oorlog bestonden het Westen en de Sovjet-Unie in co-existentie naast elkaar zonder dat vanwege de wederzijdse afschrikking de een de ander kon veroveren. Men moet teruggaan naar de burgeroorlog van begin jaren 1920 toen westerse troepen op Russische grondgebied aan de kant van de Witte opstandelingen tegen de bolsjewisten vochten. Dat is meer dan 100 jaar geleden.

Bij alles wat Poetin zegt moet men in het oog houden dat het Russische Keizerrijk en haar opvolgers een traditie kennen om andere landen en volkeren te koloniseren. Dat valt een hedendaags publiek wellicht minder op omdat het niet op andere continenten gebeurde, maar in de eigen Russische achtertuin.

Zo moet men ook de oorlog begrijpen die Poetin in 2014 tegen Oekraïne begonnen is. Hij wil het Oekraïense volk koloniseren en aan hen hun eigenheid ontnemen, zoals vroeger Europese landen deden met hun kolonies die ze afpersten en knechtten. Alhoewel de wereld sinds vooral de jaren 1960 golven van dekolonisatie heeft gekend is dat idee blijkbaar tot de Russische Federatie van Poetin niet doorgedrongen.

Poetin gunt Oekraïne geen zelfbeschikking. Hij heeft daar geen argumenten voor. Hij kan dat alleen uitleggen door de waarheid bij elkaar te liegen. Europese landen zouden uit zijn op de vernietiging van de Russische Federatie. Voor de duidelijkheid, het grootste land ter wereld. Dat is onjuist. Europese landen zijn niet uit op de vernietiging van de Russische Federatie. Ze willen geen chaos aan hun grenzen en willen dat de oosterse buur stabiel is. Poetin gebruikt dat als afleiding voor zijn agenda: zijn vernietiging van Oekraïne.

Ten oorlog, of niet? Bedreigt Poetin de EU zoals Rutte meent?

Posted on by
2
Cartoon van Oleksej Kustovski, december 2025.

De inschatting van secretaris-generaal van de NAVO Mark Rutte is dat de Russische Federatie binnen 5 jaar militair klaar is om EU-lidstaten aan te vallen. Critici vinden dat oorlogshitserij. Ze vinden dat Rutte overdrijft en de Russische dreiging te groot inschat. Dat ben ik niet met hen eens. Mogelijk schat hij de dreiging te klein in. Fout is om emotie te rationaliseren.

De Russische Federatie is overgeschakeld op een oorlogsindustrie die verre van efficiënt is. Waarbij standaardisering het voordeel is. Eén versie van een wapensysteem, en niet meerdere zoals in de EU.

De macht van het getal telt. De Russische Federatie heeft meer dan 100 miljoen inwoners meer dan Oekraïne, 145 tegenover 39 miljoen. Daardoor heeft Oekraïne het lastig aan het front door gebrek aan manschappen. Maar ook de toevoer van westers militair materiaal is afgenomen en verkeert op een dieptepunt. In zo’n situatie hoeft het Russische leger niet perfect, verfijnd of professioneel te zijn, maar kan het Oekraïne met brute kracht verslaan. Dat tekent zich nu af.

Poetin wil misschien aanvallen, maar mist daartoe de economische en militaire capaciteit. Over Poetin wordt vaak gezegd dat hij niet gek, maar rationeel is. Het ligt er echter aan hoe hij door zijn inlichtingendiensten en legerleiders wordt geïnformeerd. Vaak stellen de laatsten de situatie op het slagveld rooskleuriger voor dan het is. Dat sijpelt door naar boven. De opschaling van de oorlog tegen Oekraïne in 2022 is uitgelopen op een militaire mislukking. Alleen door steun van China heeft Poetin het sinds 2022 kunnen volhouden.

Een Russische inval in Europa zal vermoedelijk geen grote, frontale oorlog zijn. Denk aan het annexeren van delen van de Baltische landen door de Russen, zoals de Estse stad Narva. Dat dient tevens om te testen of artikel 5 van de NAVO in de praktijk nog werkt. Bij een slappe reactie van de NAVO zullen de Russen een volgende agressieve stap zetten.

Dus als Poetin escaleert, dan zal hij dat zo doen dat het net niet als oorlogsdaad opgevat kan worden door de NAVO-lidstaten, maar toch optimale schade toebrengt aan de eenheid van de NAVO. Maar het liefst bereikt Poetin zijn doelen door het op een akkoordje met Trump te gooien. Trump geeft Poetin invloed in Europa ten koste van de volgens hem arrogante Europeanen. Ze mogen van Trump niet meer over hun eigen continent beschikken.

Wie beseft wat defensieminister Pete Hegseth en president Trump in de laatste veiligheidsnotitie maar ook in toespraken zeggen weet dat de VS niet langer ondubbelzinnig achter artikel 5 van de NAVO staat. Poetin beseft dat en probeert de eenheid binnen de NAVO te breken. De vooruitzichten dat hem dat lukt zijn voor hem niet ongunstig. Trumps VS lijkt nog hooguit formeel gecommitteerd aan de NAVO.

Door het lagere prijspeil in de Russische Federatie is militair materieel er goedkoper. Tevens is het land overgeschakeld op een oorlogsindustrie. Sociale voorzieningen en pensioenen zijn teruggeschroefd. Het zegt dus niet alles dat het Russische bruto binnenlands product de grootte van Italië heeft.

Door het gebrek aan eensgezindheid in de EU, een gebrek aan standaardisering, het ontbreken van transport- en inlichtingenfaciliteiten, en een Europese defensie-industrie die nog op poten moet worden gezet kunnen de legers van de EU-lidstaten en VK, Canada en Turkije nu nog niet grootschalig opereren aan de Oostgrens van de EU.

Tevens zijn hun materiaal- en personeelskosten te hoog. In de Russische Federatie ontvangen militairen die naar Oekraïne gestuurd niet altijd soldij. Doorgaans moeten ze hun eigen persoonlijke uitrusting kopen.

We weten niet wat de nabije toekomst brengt. Wellicht houdt Oekraïne stand en drukt het beroerd opererende Russische leger in Oekraïne onvoldoende door. Maar de hybride oorlog die het voert kent vele fronten. Ook desinformatie van een Europees publiek en steun voor Europees radicaal- en extreem-rechts. Wat als AfD en het Rassemblement National in hun landen aan de macht komen? Dan verschuift het machtsevenwicht binnen de EU.

Een doorslaggevend argument dat direct te maken heeft met de Russische dreiging van Europa is de interne politieke situatie van de VS. Die is gezien de inzet van militaire kracht van de VS in de NAVO essentieel en biedt een venster van opties tussen nu en januari 2027.

Naar verwachting verliezen de Republikeinen in november 2026 de tussentijdse congresverkiezingen. Zodat ze in elk geval de meerderheid in het Huis en vermoedelijk ook in de Senaat verliezen. Dan is Trump vleugellam vanaf de nieuwe zittingsperiode van het congres in januari 2027.

Mits Trump voor die tijd niet succesvol een staatsgreep pleegt. Gezien zijn afnemende fysieke en geestelijke gezondheid is dat niet logisch, hoewel hardliners in zijn omgeving Trump opzij kunnen zetten en zelf een staatsgreep kunnen plegen. Mede met hulp van het Kremlin, zoals dat land er in 2016 door inmenging voor zorgde dat Trump tot president gekozen werd. Hoe dan ook zal dat de VS verzwakken, eveneens zal de betrokkenheid bij Europa verder verminderen. Ook vanwege de draai (‘pivot‘) naar China die al onder Obama begonnen is.

Trump handelt nauwelijks nog rationeel. Op zelfverrijking na. Hij verkeert in een geestelijke schemertoestand waarin fantasie en dromerij het winnen van politiek realisme. Op dat laatste kan Trump dus niet langer afgerekend worden. Integendeel, het maakt hem er des te gevaarlijker op. De spreekwoordelijke vangrails, de volwassenen in de kamer die tijdens Trump I hem afhielden van impulsieve stappen, zijn verdwenen.

Het gevaar voor de nabije toekomst is dat naast zo’n staatsgreep door de MAGA-beweging Poetin in Europa en Oekraïne een beslissing wil forceren voordat Trump zijn meerderheid in het congres verliest. Nu kiest Trump voor Poetin en tegen Europa, maar dat kan veranderen als Democraten aan de macht komen en gematigde Republikeinen zich weer publiekelijk durven uitspreken tegen Trump. Dan kantelt het machtsevenwicht ten nadele van Poetin.

De reële inschatting is dus dat het niet 5 jaar, maar maximaal 13 maanden duurt eer Poetin zijn agressieoorlog naar het westen uitbreidt om VS en EU voor een voldongen feit te stellen. Dat wordt dan een schemeroorlog waar Europa zich van afvraagt of het als oorlogsdaad opgevat kan worden.

Poetin moet de oorlog én zijn krijgsmacht gaande houden omdat hij er zijn machtspositie aan ontleent. Hij kan niet bestaan zonder oorlog. In het voor Europa gunstigste geval verzet Poetin de strijd naar Azië of de Noordpool. Wie weet wordt hij nu al door z’n tegenstanders naar dat scenario gelokt.