Komt deze titel je bekend voor? Dan heb je waarschijnlijk de ‘Max Havelaar’ gelezen of heeft een leraar (Nederlands) je verteld over het verhaal van ‘Saïdjah en Adinda’ dat in datzelfde boek staat. Of je was aanwezig op de uitvaart van mijn vader in april 2010 in de Sint-Bavokerk in Boechout. Mijn schoondochter Yvonne las toen deze (onderstaande) tekst voor. ‘Saïdjah en Adinda’ was een van mijn vaders favoriete teksten. Hij heeft zelfs even overwogen om mijn zusje Adinda te noemen toen mijn moeder zwanger was. Dat werd het niet, het werd Godelieve (op haar paspoort), Lieveke toen ze jong was en Lief heden ten dage.

Ik moest gisteren weer aan deze tekst en aan de uitvaart van mijn vader denken. Ik keek namelijk mee – door omstandigheden – naar een video-verbinding. De uitvaartplechtigheid van Bart Heijs (76) in Rosmalen. Mijn zwager, de oudste broer van Ine. Een unheimisch gevoel om zoveel familie te zien en er zelf niet fysiek bij te zijn. 😢

Uitgave ‘Saïdjah en Adinda’ van de Wereld Bibliotheek Vereeniging uit 1937

Ik weet niet waar ik sterven zal. 

Ik heb de grote zee gezien aan de Zuidkust, toen ik daar was met mijn vader, om zout te maken. 
Als ik sterf op de zee, en men werpt mijn lichaam in het diepe water, zullen er haaien komen. 
Ze zullen rondzwemmen om mijn lijk, en vragen: ‘Wie van ons zal het lichaam verslinden, dat daar daalt in het water?’
Ik zal ’t niet horen.
Ik weet niet waar ik sterven zal. 

Ik heb het huis zien branden van Pa-Ansoe, dat hijzelf had aangestoken omdat hij mata-glap was. 
Als ik sterf in een brandend huis, zullen er gloeiende stukken hout neervallen op mijn lijk. 
En buiten het huis zal een groot geroep zijn van mensen, die water werpen om het vuur te doden.
Ik zal ’t niet horen.
Ik weet niet waar ik sterven zal. 

Ik heb de kleine Si-Oenah zien vallen uit de klappa-boom, toen hij een klappa plukte voor zijn moeder. 
Als ik val uit een klappa-boom, zal ik dood neerliggen aan de voet, in de struiken, als Si-Oenah. 
Dan zal mijn moeder niet schreien, want zij is dood. Maar anderen zullen roepen: ‘Zie, daar ligt Saïdjah!’ met harde stem.
Ik zal ’t niet horen.
Ik weet niet waar ik sterven zal. 

Ik heb het lijk gezien van Pa-Lisoe, die gestorven was van hogen ouderdom, want zijn haren waren wit. 
Als ik sterf van ouderdom, met witte haren, zullen de klaag- vrouwen om mijn lijk staan. 
En zij zullen misbaar maken als de klaagvrouwen bij Pa-Lisoe’s lijk. 
En ook de kleinkinderen zullen schreien, zeer luid.
Ik zal ’t niet horen.
Ik weet niet waar ik sterven zal. 

Ik heb velen gezien te Badoer, die gestorven waren. Men kleedde hen in een wit kleed, en begroef hen in de grond. 
Als ik sterf te Badoer, en men begraaft mij buiten de dessah, oostwaarts tegen de heuvel, waar ’t gras hoog is. 
Dan zal Adinda daar voorbijgaan, en de rand van haar sarong zal zachtjes voortschuiven langs het gras …
Ik zal het horen.

Multatuli (1820-1887) – Ik weet niet waar ik sterven zal… (Saïdjahs zang)

Uit de liefdesgeschiedenis van Saïdjah en Adinda uit Multatuli’s ‘Max Havelaar’ (1860)

[ps. Ik heb enkele lidwoorden aangepast. In plaats van: den grond – de grond ,enzovoort.]