Η τέχνη υπονοεί την εφαρμογή γνώσεων και δεξιοτήτων για την επίτευξη των επιθυμητών αποτελεσμάτων. Μια τέχνη μπορεί να οριστεί ως η εξατομικευμένη εφαρμογή γενικών θεωρητικών αρχών για την επίτευξη των καλύτερων δυνατών αποτελεσμάτων. Η τέχνη έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:

1. Πρακτική γνώση: Κάθε τέχνη απαιτεί πρακτικές γνώσεις, επομένως η εκμάθηση της θεωρίας δεν αρκεί. Είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε την πρακτική εφαρμογή των θεωρητικών αρχών.

   Π.χ. για να γίνει κάποιος καλός ζωγράφος, μπορεί όχι μόνο να γνωρίζει διαφορετικά χρώματα και πινέλα, αλλά και διαφορετικά σχέδια, διαστάσεις, καταστάσεις κ.λπ., ώστε να τα χρησιμοποιεί κατάλληλα.

   Ένας διευθυντής δεν μπορεί ποτέ να είναι επιτυχημένος μόνο με την απόκτηση πτυχίου ή διπλώματος στη διοίκηση. Πρέπει επίσης να γνωρίζει πώς να εφαρμόζει διάφορες αρχές σε πραγματικές καταστάσεις, λειτουργώντας ως διευθυντής.

2. Προσωπική Ικανότητα: Αν και η θεωρητική βάση μπορεί να είναι η ίδια για κάθε καλλιτέχνη, ο καθένας έχει το δικό του στυλ και προσέγγιση στην εργασία του. Γι' αυτό το επίπεδο επιτυχίας και η ποιότητα της εκτέλεσης διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Π.χ. υπάρχουν αρκετοί πτυχιούχοι ζωγράφοι, αλλά ο MF Hussain αναγνωρίζεται για το στυλ του. Ομοίως, η διαχείριση ως τέχνη είναι επίσης εξατομικευμένη.

   Κάθε διευθυντής έχει τον δικό του τρόπο διαχείρισης των πραγμάτων με βάση τις γνώσεις, την εμπειρία και την προσωπικότητά του, γι' αυτό και ορισμένοι διευθυντές είναι γνωστοί ως καλοί (όπως ο Aditya Birla, ο Rahul Bajaj) ενώ άλλοι ως κακοί.

3. Δημιουργικότητα: Κάθε καλλιτέχνης έχει ένα στοιχείο δημιουργικότητας. Γι' αυτό και στοχεύει στη δημιουργία κάτι που δεν έχει υπάρξει ποτέ πριν, κάτι που απαιτεί συνδυασμό ευφυΐας και φαντασίας.

   Η διαχείριση είναι επίσης δημιουργική από τη φύση της, όπως κάθε άλλη τέχνη. Συνδυάζει ανθρώπινους και μη ανθρώπινους πόρους με χρήσιμο τρόπο, ώστε να επιτευχθούν τα επιθυμητά αποτελέσματα. Προσπαθεί να παράγει γλυκιά μουσική συνδυάζοντας συγχορδίες με αποτελεσματικό τρόπο.

4. Τελειότητα μέσω της εξάσκησης: Η εξάσκηση κάνει τον άνθρωπο τέλειο. Κάθε καλλιτέχνης γίνεται όλο και πιο ικανός μέσω της συνεχούς εξάσκησης. Ομοίως, οι διευθυντές μαθαίνουν αρχικά μέσω της τέχνης της δοκιμής και του λάθους, αλλά η εφαρμογή των αρχών της διοίκησης με την πάροδο των ετών τους καθιστά τέλειους στη δουλειά της διοίκησης.

5. Προσανατολισμός στο στόχο: Κάθε τέχνη είναι προσανατολισμένη στα αποτελέσματα, καθώς επιδιώκει την επίτευξη συγκεκριμένων αποτελεσμάτων. Με τον ίδιο τρόπο, η διοίκηση στρέφεται επίσης προς την επίτευξη προκαθορισμένων στόχων. Οι διευθυντές χρησιμοποιούν διάφορους πόρους, όπως ανθρώπους, χρήματα, υλικά, μηχανήματα, μεθόδους για να προωθήσουν την ανάπτυξη ενός οργανισμού.

Έτσι, μπορούμε να πούμε ότι η διοίκηση είναι τέχνη, επομένως απαιτεί την εφαρμογή ορισμένων αρχών, αλλά είναι τέχνη ύψιστης τάξεως, επειδή ασχολείται με τη διαμόρφωση της στάσης και της συμπεριφοράς των ανθρώπων στην εργασία προς την επίτευξη των επιθυμητών στόχων.

Η Διοίκηση ως Επιστήμη και Τέχνη

Η διοίκηση είναι ταυτόχρονα τέχνη και επιστήμηΤα προαναφερθέντα σημεία αποκαλύπτουν σαφώς ότι η διοίκηση συνδυάζει χαρακτηριστικά τόσο της επιστήμης όσο και της τέχνης.

Θεωρείται επιστήμη επειδή διαθέτει ένα οργανωμένο σύνολο γνώσεων που περιέχει ορισμένες καθολικές αλήθειες. Ονομάζεται τέχνη επειδή η διοίκηση απαιτεί ορισμένες δεξιότητες που αποτελούν προσωπική κατοχή των διευθυντών.

Η επιστήμη παρέχει τη γνώση, η τέχνη ασχολείται με την εφαρμογή της γνώσης και των δεξιοτήτων.

Ένας διευθυντής για να είναι επιτυχημένος στο επάγγελμά του πρέπει να αποκτήσει τη γνώση της επιστήμης και την τέχνη της εφαρμογής της. Επομένως, η διοίκηση είναι ένας συνετός συνδυασμός επιστήμης και τέχνης, επειδή αποδεικνύει τις αρχές και ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόζονται αυτές οι αρχές είναι θέμα τέχνης.

Η επιστήμη διδάσκει να «γνωρίζεις» και η τέχνη διδάσκει να «πράττεις». Π.χ., ένα άτομο δεν μπορεί να γίνει καλός τραγουδιστής αν δεν έχει γνώσεις για διάφορα ragas, εφαρμόζει επίσης την προσωπική του ικανότητα στην τέχνη του τραγουδιού. Με τον ίδιο τρόπο, δεν αρκεί για τον διευθυντή να γνωρίζει πρώτα τις αρχές, αλλά πρέπει επίσης να τις εφαρμόζει στην επίλυση διαφόρων προβλημάτων διαχείρισης, γι' αυτό και η επιστήμη και η τέχνη δεν αλληλοαποκλείονται, αλλά αλληλοσυμπληρώνονται (όπως το τσάι και το μπισκότο, το ψωμί και το βούτυρο κ.λπ.).

Η παλιά παροιμία που λέει Το «Manager are Born» απορρίφθηκε υπέρ του «Managers are Made»Έχει εύστοχα επισημανθεί ότι η διοίκηση είναι η παλαιότερη της τέχνης και η νεότερη της επιστήμης. Συμπερασματικά, μπορούμε να πούμε ότι η επιστήμη είναι η ρίζα και η τέχνη ο καρπός.