Abuztuaren 21ean Txileko hiriburuan Belen Navarrete lagun anarkista hil zen. Hilaren 11an Luciano Pitronello “Tortuga” kidea eta preso ohia lan istripu batetan hil eta gutxira itsasoz bestaldeko beste lagun eta kide batek utzi gaitu. Agur eta ohore bioi! Hona hemen Belenen hiletan hura ondo ezagutzen zuen lagun baten hitzak (iturria contrainfos).
Santiago, Txile. Gudari anarkista baten oroimena. Belen Navarrete agurtzeko hitzak.
Oharra: Belén Navarrete Tapia kide anarkistaren hiletan irakurritako hitzak.
GERRARI ANARKISTA BATEN OROIMENA
Abuztuaren 21ean, asteazkena, eta zure partida fisikoaren berri izugarria iritsi zait. Plano hau utzi zenuen, hainbat zalantza zeuden guztia nola gertatu izan zen jakiteko, baina alde egin zenuela da ziurtasun bakarra.
Gaur zu kalera ekartzeko erantzukizun handia sentitzen dut, ohore bat da. Maitasun, maitasun, errespetu, konplizitate eta uste anarkiko sakonarekin egiten dut. Ez zinen pertsona “normala” izan, ezta aberatsa ere; beraz, zure ideia argiekin egin zenuen borroka-istorioa biderkatu egin behar da, beste anai-arrebengatik egiten dugun oldar berarekin.
Gertutasunez hitz egin dezaket zutaz gure bizitzak elkar guirutzatu zirelako. Badakit 2011. urteaz geroztik indarrez zetozen ikasleen kale indarkeria garai eder haietako bat izan zinela. Bestalde, zure jarrera anarkikoa zorrozten ari zinen. Izan ere, harro zenioen eskolan beganismoaren bidez iritsi zinela hartara, txikitatik, animaliak merkantzia gisa erabiltzen zirela, bortxatu, esplotatu eta hil egiten zituztela jakin zenuen eta hoiek kontsumitzeari uztea aukeratu zenuen. Horrek zabaldu zuen zure adimena, zure kontzientzia politikoa, anarkiaren bide beltzetik ezinbestean ibilarazi zintuena.
Hortik aurrera, erakunde anarkistekin lotu zinen, gizarte-ekimenetan, liburutegietan eta umeekin egindako tailerretan parte hartu zenuen, jarduerak zehazteko egin zenuen ekarpen serioarekin, baita ere, beti beharrezkoa zen propagandan parte hartuz, kaleetan itsatsiz, inprimatutako materiala ateraz eta, jakina, manifestazio publikoetan egonda, ikasleak gainezka eginez manifestazio historiko borrokalarienetan bezala; maiatzaren 1a, irailak 11, besteak beste.
Garai haietan gurutzatu ginen, eta 2012an jarduera politikoko uneak partekatzen, hasi ginen, sakabanaketakoak bezala, punka beti izan zen aterpe ona ondo dibertitzeko eta barre egiteko, ondo pasatzeko, azken finean. Bizitzaren gorabeherengatik, gure lokarria emozionalki eta intimoki sendotu zen, eta, aldi berean, parte hartzen genuen erakundearekiko desberdintasun politikoak agerian geratu ziren; beraz, erretiratu egin ginen, eta ikaskuntza, ibilbidea eta bizitza-esperientziak geratu ziren, pertsonaia negargarriei mozorroak nola erortzen zitzaizkien ikusteaz gain. Kontuen amaierako ikaskuntza. Edozelan ere, nitxo horretatik lagun eta adiskide ugari atera zen, orain oinaze sakoneko une honetan ikusten ditudanak.
Erakunde hartatik irteteak ez gintuen geldiarazi, eta handik abiatu ginen egun hartan bertan gure kolektibo anarkikoa sortu genuen. 2013an sortu zen, eta talde horrek joera argia zuen indarkeria politikoaren defentsan eta espetxeen aurkako elkartasunaren defentsan, horiek baitziren askoz ere lehenagotik genituen jarrerak.
Kolektiboarekin dozenaka ekimen etortzen zaizkit burura, etengabe astindu zenuen kalean, propaganda atera zenuen, buletinak sortu zenituen, espetxean zeuden lagunen aldeko jarduera solidarioak egin zenituen, gomendioak aurrera atera zenituen eta kartzelako errealitatearekin lotu zinen, artikuluak, testuak eta gogoetak idatzi zenituen -ezaugarri zenuen lumarekin- unibertsitatean ikasi zenuen, ondo “burugogorra” zinen, azkarra, hori askok dakite eta nabarmenduko dute. Ikasketak eta jarduera politikoa bateratu zenituen, baina zure lehentasuna beti izan zen anarkia zabaltzea, zuk uste zenuen moduan.
Ekimenetan, koordinazioetan, sareetan eta abarretan aktiboki aritzearekin batera, kalea beti izan zen oihukatzen zenituen ideiak praktikara eramateko eremua, lehen aurretik ere egiten zuela deskribatu nuen bezala, baina gero harago joan zinen, adorez eta ausardiaz armatuta, egon zitezkeen beldurraren oztopoak gaindituz, kale-borrokaren parte egin zinen, baina monotoniak apurtzen dituena, kalean sartzen dena, herritarren erritmoan, aldez aurretik abisatu gabe, eta unibertsitate desberdinetatik poliziaren aurkako indarkeria su-eragile hura praktikatu zenuen, bidea irekiz, batzuetan indarkeria politiko ekintzetan parte hartzen zuten taldeetan zegoen emakume bakarra izanik.
Baina gehiago nahi zenuen, kale-borroka manifestazio masiboetan, unibertsitateetan, herrietan, data garrantzitsuetarako, borroka anarkikoaren ertz baten parte ziren, beharrezkoa zen, praktikatu beharra zegoen, baina, era berean, agintearen munduaren aurkako gatazkak areagotu behar ziren, horrela ulertu eta argi eta garbi ezaugarritzat zenuen adimen hotzarekin kolpe zehatzak eman zenituen hiri-gerrilla anarkista berriaren bidez, ezarritako ordenari aurre egiteko ekintza-taldeek erabilitako praktika armatu historikoaren bidez, zure ideia iraultzaileak ekintzetara eraman zenituen, modu nabarmenean, espezialistarik gabe, liderrik gabe, buruzagirik gabe, modu autonomoan, duin, erabakiz, adorea, uste gerrazalekoa, kartzelari aurre egiteko prest, beharrezkoa balitz, baita heriotza ere, agertoki horietako edozeinetan zugandik dena planteatuz.
Gero, matxinada etorri zen, 2019an, eta egon behar zenuen tokian zeunden, kalean, kale-borrokari ekarpena egiten hiriaren erdialdean eta bizi zinen auzoan -beste batzuetan bezala- gaueko barrikadak egiten eta auzokideekin partekatzen, komunan borroka elikatzeko, hori zen motibatu zintuena, bizi behar zenuen, hilabete haietan esperimentatu, eta dena eman zenuen, heriotza ere zelatan zegoenean edo mutilazioa poliziaren esku madarikatuetatik eror zitekeenean, jarraitu zenuen, zeureak ere babesten.
Heriotzak xuxurlatzen zuen Luciano Pitronello gudariak abuztuaren 11n alde egin zuela jakin genuenetik, norekin ideietan eta praktiketan lagun, norekin jarduera publiko eta ilegalak egin zenituen . Haren hiletan elkartu ginen, eta zure tristura aurpegia ikusi nuen, ezin zenuen sinetsi gertatu zen gertaera tragikoa, nola zihoakion horrela bizitza lagun bati, adorea eman genion elkarri, orain gure ardura da, halaber, haren oroimena eta ekintzak alde guztietatik zabaltzea esan nizun. Irribarre egin zenidan, baina orain dena aldatu da, eta ni naiz zugatik letra hauek idazten dituena.
Zure memoriak idazteko konpromezua utzi zenidan, behin baino gehiagotan hitz egin genuen heriotzaren aukerei buruz, baita gero egongo zenaz ere, ondorengorik balego. Ateoa zinen, ez zenuen ez jainkoengan ez ugazabengan sinesten, baina partitzen zirenen energian sinesten zenuen, nolabait gurekin geratzen zen pertsona bakoitzaren esentzian.
Ez dut hitzik nire bularrean sentitzen dudan min sakona deskribatzeko, negarra eta mingostasuna azaleratzen diren bezala, maitasun eta maitasun gerrazale itzelaz gogoratzen zaitut, borroka eta bizitza lagun gisa urte luzeak partekatu genituen. Nire buruan gertaera gogoangarriak geratu dira grabatuta, eta horiek ekarpen xumeak izan ziren lurralde honetan parte hartu zenuen gatazka anarkikorako, lagunen arteko intimitate subertsiborako, konspirazio egun eta gauetarako, zehaztapenetarako eta mundu autoritario hau eta bere polizia bastardoak erretzen ikusteko ametsetarako.
Niretzat asko geratzen da, asko utzi zenidan, oroitzapen ederrak gudari batekin bizitza partekatzeagatik, urte luzeak, oso jende gutxik ezagutzeko eta ulertzeko moduko intentsitateak. Atsegin handiz gordeko ditut nire buruan eta bihotzean nire azalean tatuatuta geratu diren gertakariak, maitasun, maitasun, anaitasun, apaina, elkartasun mugagabea, konplizitatea, ezberdintasunak, amorruak eta desadostasunak, baina horrelakoa da bizitza, bere ibilera anitzarekin.
Nirekin eramango zaitut, nirekin ibiliko zara gatazka anarkikoaren bidetik, jada abiatu diren lagunen unibertso horren parte zara, zure istorioak tokiak zeharkatuko ditu, panfletoetan, argitalpenetan eta jardueretan egongo zara, bala bakoitzean, barrikadan eta burrunban zure izenak oihartzun egingo du, etsaiarentzat arriskutsua izaten jarraituko duzu, hori bizitzan ezagutu zaitugunon eta zure heriotzaren egunetik aurrera ezagutuko zaituztenen araberakoa izango da.
Nire aldetik esker oneko hitzak besterik ez zaizkit geratzen zu ezagutzeko zortea izan dudalako.
Indarra kalean eta kartzelan zure joanagatik negar egiten dugun egitea negar egiten dugun kideei, lagunei eta familiari.
Bidaia on, lagun eta gerlari.
Ezer ez da amaitu, denak jarraitzen du!
BELEN NAVARRETE PRESENTE!
2024eko abuztuaren 24, Santiago, Txile
borrokan 