Goede en slechte buren
Combinatieteelt is het slim combineren van gewassen die elkaar versterken. In de natuur groeien planten nooit in monocultuur, maar altijd door elkaar. Door de juiste ‘buren’ naast elkaar te zetten, profiteert u van natuurlijke voordelen:
- Ongediertebestrijding: Geuren van de ene plant (bijv. ui) verjagen plagen bij de andere (bijv. wortelvlieg).
- Betere groei: Diepwortelende planten maken de grond los voor oppervlakkige groeiers.
- Ziektepreventie: De juiste mix voorkomt dat schimmels en ziekten snel om zich heen grijpen.
Een logisch systeem:
De 10 teeltgroepen
Op deze pagina vindt u geen eindeloze, alfabetische lijst met losse combinaties. Wij hebben de combinatieteelt ingedeeld volgens onze 10 botanische teeltgroepen.
Dit is dezelfde indeling die wij gebruiken voor wisselteelt, omdat planten uit dezelfde familie vaak dezelfde “vrienden en vijanden” hebben. Dit maakt het plannen van uw moestuin veel logischer en overzichtelijker.
Zo werkt de tabel: De tabel hieronder toont per teeltgroep welke gewassen daarbij horen (kolom Gewassen), welke planten hun groei versterken (Goede buren) en welke u beter kunt vermijden (Slechte buren).
Tip: Wilt u dit overzicht altijd bij de hand hebben in de tuin? Deze tabel staat, samen met de complete zaaikalender en wisselteelt-regels, ook op onze Zaaikalender poster en downloadbare PDF.
Tabel combinatieteelt
| Teeltgroepen | Gewassen | Goede buren | Slechte buren |
| 1. Nachtschades | o.a. Aardappels, tomaten, paprika | Basilicum, peterselie, prei, spinazie, afrikaantjes, Oost-Indische kers, goudsbloem. | Aardappels en tomaten niet bij elkaar (versterkt ziektedruk). Vermijd komkommerachtigen, venkel. |
| 2. Koolachtigen | o.a. Bloemkool, broccoli, radijs, rucola | Bietjes, selderij, dille, kamille, spinazie, Oost-Indische kers, hysop, aromatische kruiden (salie, rozemarijn). | Aardbeien (ziektedruk), uien, knoflook (remmen groei lichtelijk), peulvruchten liever elders. |
| 3. Komkommerachtigen | o.a. Komkommer, pompoen, courgette | Klassieke ‘Drie Zusters’ combinatie met maïs en stokbonen. Ook goed met dille, sla, ui, Oost-Indische kers, komkommerkruid. | Aardappels (ziektedruk), radijs (concurrentie). |
| 4. Grassenfamilie | Voornamelijk maïs | Klassieke ‘Drie Zusters’ combinatie met pompoen en stokbonen. Ook goed met komkommer, sla. | Selderij (groeit minder goed in schaduw), bietjes. |
| 5. Amarantenfamilie | Rode bietjes, spinazie, snijbiet | Ui, koolachtigen, sla, komkommer, dille. | Aardappels (ziektedruk), peulvruchten liever elders. |
| 6. Ui-achtigen | o.a. Ui, prei, knoflook, bieslook | Wortels (klassieke combinatie), aardbeien, bietjes, komkommer, sla, kamille. | Peulvruchten (remmen groei), koolachtigen liever elders. |
| 7. Schermbloemigen | o.a. Wortels, selderij, peterselie, dille | Ui-achtigen (prei, ui), sla, radijs, erwten, rozemarijn, salie, afrikaantjes. | Venkel (remt alles, zet apart), bietjes. |
| 8. Composieten | o.a. Sla, andijvie, witlof | Aardbeien, wortels, radijs, koolachtigen, tomaat, ui. | Peterselie (groeit minder goed samen). |
| 9. Peulvruchten | o.a. Bonen, doperwten, peultjes | Maïs, komkommerachtigen, koolachtigen, sla, wortels, aardappels, Oost-Indische kers (vangt luis). | Ui-achtigen (ui, prei, knoflook), venkel. |
| 10. Lipbloemigen | o.a. Basilicum, munt, tijm, salie | Algemeen gunstig: geur verjaagt plagen. Salie bij kool en basilicum bij tomaat. | Venkel. Munt kan woekeren en buren overnemen. |
| Overige gewassen | o.a. Asperge, rabarber, zoete aardappel, veldsla | Asperge met tomaat of peterselie. | Asperge niet bij aardappel of ui. |
