कुनै पनि परियोजना जतिसुकै महत्वहीन किन नहोस्, त्यसले धेरै जोखिमहरू बोकेको हुन्छ, जुन वित्तीय, गैर-वित्तीय, कानुनी वा भौतिक हुन सक्छ।

कुनै पनि परियोजनाको सफलताको लागि प्रभावकारी जोखिम व्यवस्थापन योजना हुनु सबैभन्दा पहिले र सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा हो। काम भनेको परियोजना सुरु हुनुभन्दा पहिले नै यी जोखिमहरूको राम्रोसँग अनुमान गर्नु हो।

एउटा राम्रो जोखिम व्यवस्थापन योजनामा ​​जोखिम न्यूनीकरण गर्न धेरै उपकरणहरू र रणनीतिहरू हुन्छन्। रणनीति जोखिमबाट बच्ने वा यसको कुनै अंशलाई अर्को परियोजनामा ​​स्थानान्तरण गर्ने हुन सक्छ ताकि प्रभाव कम होस्।.

अन्य जोखिम व्यवस्थापन रणनीतिहरूले जोखिमको स्वीकृति सुझाव दिन सक्छन्। यो पूर्ण लागत/लाभ विश्लेषण पछि निर्णय गरिन्छ। जोखिम व्यवस्थापन योजना संस्थाले जोखिमहरूलाई कसरी प्राथमिकता दिन्छ भन्ने कुरामा पनि निर्भर गर्दछ।

सापेक्षिक प्राथमिकताहरूको आधारमा जोखिमहरूलाई भार दिइन्छ, उदाहरणका लागि कुनै निश्चित संस्था भौतिक र कानुनी जोखिमहरूको बारेमा बढी चिन्तित हुन सक्छ, जबकि अर्को संस्थाले सञ्चालन वा रणनीतिक जोखिमहरूमा ध्यान केन्द्रित गरिरहेको हुन सक्छ।

जोखिम प्राथमिकताले रणनीति र अन्ततः योजना परिभाषित गर्दछ।

जोखिम व्यवस्थापन चक्रलाई ध्यानमा राख्नुको साथै; अन्तिम मस्यौदा अघि, प्रभावकारी जोखिम व्यवस्थापन योजनाले निम्न कुराहरू पार गर्न सक्छ:

1. सूची बनाउनुहोस्: अरू कुनै पनि कुरा सुरु गर्नु वा निर्णय गर्नु अघि सम्भावित जोखिमहरूको सूची बनाउनु महत्त्वपूर्ण छ। सबैभन्दा सानो विवरणको पनि ख्याल राख्नु आवश्यक छ। अहिले सानो खतरा जस्तो देखिने कुरा निकट भविष्यमा सम्भावित जोखिममा परिणत हुन सक्छ। यो विशेष गरी परियोजना व्यवस्थापनको लागि सत्य हो।

   परियोजनाका वर्गहरू सूचीबद्ध गर्नुहोस् र त्यसपछि जोखिमहरूको लागि प्रत्येकको मूल्याङ्कन गर्नुहोस्। उदाहरणका लागि, लागत वर्ग हुन सक्छ; लागत बढाउन सक्ने कारकहरू निर्धारण गर्नुहोस् र सूची बनाउनुहोस्।

2. जोखिमहरूलाई प्राथमिकता दिनुहोस्: जोखिमलाई प्राथमिकताको क्रममा मिलाउनुहोस्। पहिले सम्बोधन गर्नुपर्ने कुराहरूलाई पहिले सूचीबद्ध गरिएको छ। प्रभावको डिग्री र घटनाको सम्भावनाको आधारमा जोखिमहरूलाई प्राथमिकता दिइन्छ।

3. विकास र कार्य योजना: योजनाहरू जोखिमको प्रभावलाई कम गर्न र घटनालाई जाँच गर्न डिजाइन गरिएका हुन्छन्। यसको अतिरिक्त, प्रत्येक जोखिमको विरुद्धमा कार्य योजना विकास गरिएको हुन्छ, जस्तै घटना भएमा हामी जोखिमलाई कसरी प्रतिक्रिया दिन्छौं, को सबै जिम्मेवार हुनेछन् र आकस्मिकताहरू के हुन्।
   

4. मानव संसाधन परिनियोजन: अब मानिसहरूलाई विशेष भूमिकाका साथ विशेष बिन्दुहरूमा खटाइएको छ। तिनीहरू सम्पूर्ण टोलीसँग मिलेर काम गर्छन् र अपेक्षित जोखिमहरू सत्य भएमा योजनाबद्ध कार्यहरू गर्न विशेष रूपमा तैनाथ गरिन्छन्। यी कार्यहरू समयमै निश्चित बिन्दुहरूमा गरिनुपर्छ; समयसीमा आवश्यक छ।

5. संचार: अन्तमा, योजनाको सरोकारवालाहरूलाई (आन्तरिक र बाह्य दुवै) सञ्चार गर्नु आवश्यक हुन्छ। प्रमुख हस्तक्षेप गर्नेहरूलाई योजना प्रस्तुत गर्नुहोस्। समयसीमा, कार्यहरू र जिम्मेवारीहरू व्याख्या गर्नुहोस्।

योजनाको तर्जुमा आधारभूत दिशानिर्देशको रूपमा काम गर्ने जोखिम व्यवस्थापन चक्रसँग मिल्दोजुल्दो छ। दुवैले समन्वयमा काम गर्छन्, वास्तवमा माथि छलफल गरिएको चरण ३ मा गरिएका हस्तक्षेपहरू चक्रको पूर्ण बुझाइ बिना हुन सक्दैन।