OPI PIB Ośrodek Przetwarzania Informacji – Państwowy Instytut Badawczy

Dziś cyfryzacja to nie tylko obsługa procesów, ale także fundament podejmowania decyzji opartych na danych. Kończymy ten intensywny tydzień w Ołtarzewie na V Forum Cyfryzacji Szkół Wyższych. Rozmawiamy o procesach informatyzacji polskich uczelni, a także nowych rozwiązaniach IT stosowanych w szkolnictwie wyższym. 🎤 Marek Michajłowicz, zastępca dyrektora ds. rozwoju oprogramowania, uczestniczył w panelu „Od systemów do strategii. Trzy dekady cyfrowej transformacji”. Dyskusja odbyła się w symbolicznym momencie – 35-lecia #OPI, 25-lecia konsorcjum MUCI oraz 5. edycji Forum. Była to też okazja do rozmowy o ewolucji cyfryzacji: od narzędzi wspierających pojedyncze procesy administracyjne do budowy strategicznej infrastruktury dla nauki. Kluczowe wyzwania pozostają niezmienne: interoperacyjność, bezpieczeństwo i odpowiedzialne zarządzanie dostępem do danych. W trakcie wydarzenia miały miejsce jeszcze dwa wystąpienia naszych ekspertów. 🎤 Łukasz Błaszczyk, zastępca kierownika Działu Rozwoju Oprogramowania dla Nauki wystąpił z prezentacją „E-Dyplomy jako element zaufanej infrastruktury cyfrowej państwa. Bezpieczeństwo, interoperacyjność i użyteczność w szkolnictwie wyższym”. Od 30 czerwca 2026 roku narzędzie będzie już dostępne dla uczelni, a od stycznia 2027 roku stanie się obowiązkowym standardem. Dokumenty udostępniane z repozytorium nie będą skanami ani plikami podpisywanymi przez pracownika uczelni. Będą to oryginały generowane bezpośrednio przez system, gotowe do użycia wszędzie tam, gdzie dziś wymagany jest papierowy dokument. To ogromny krok w cyfryzacji polskiego szkolnictwa wyższego. 🎤 Z kolei Piotr Sobecki, PhD, kierownik Działu Rozwoju Programowania Biznesowego, przedstawił założenia systemu e-Granty – rozwiązania wspierającego cyfrowe zarządzanie finansowaniem nauki i B+R. To narzędzie usprawni proces naboru, ocenę i monitorowanie wniosków oraz zwiększy transparentność zarządzania środkami publicznymi. Transformacja cyfrowa szkolnictwa wyższego wymaga nie tylko technologii, ale przede wszystkim dobrze zaprojektowanej infrastruktury danych, wspólnych standardów i usług budowanych z myślą o realnych potrzebach uczelni. IT w Administracji, dziękujemy za zaproszenie i możliwość pokazania, nad czym obecnie pracujemy. ℹ️ #FunduszeEuropejskie współfinansują projekty: „E-dyplomy – Repozytorium dyplomów elektronicznych” (#KPO, #NextGenerationEU) i „e-Granty: Platforma Finansowania Nauki, Badań i Rozwoju” (#FERC).

💡 Dzielimy się wiedzą, aby wspólnie tworzyć bardziej dostępne systemy i serwisy! Wiemy, że dostępność cyfrowa nie jest prosta. To złożone wyzwanie, które wymaga uwzględnienia różnych potrzeb użytkowników i dobrych decyzji na każdym etapie projektu. Dlatego przygotowaliśmy darmowy kurs online „Podstawy dostępności cyfrowej”, który wprowadza w temat dostępności i standardu #WCAG 👉 https://lnkd.in/dQhq6zbC Kurs jest bezpłatny i znajduje się na platformie NAVOICA. Pokazujemy w nim, od czego zacząć i na co zwracać uwagę, aby stopniowo ograniczać bariery i tworzyć rozwiązania bardziej dostępne dla wszystkich. To kurs podstawowy dla osób, które mają wpływ na produkty cyfrowe – developerów, testerów, UX, PM-ów. 🏆 Materiał można realizować we własnym tempie, a po zaliczeniu testu końcowego otrzymać certyfikat. Zapraszamy do zapisów 👉 https://lnkd.in/dQhq6zbC. 💙 Kurs „Podstawy dostępności cyfrowej” powstał w #OPI dzięki: Ewa Wojciechowicz, Agata Miszkurka, Maciej Kolankowski, Beata Strzelczyk i Rafał Jendrzejewski. Został sfinansowany ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

#ArtykułNaukowy Czy praca dyplomowa nadal pozwala ocenić rzeczywiste kompetencje studenta? W tekście "Autopsy of a master’s thesis" Cezary Biele i Jaroslaw Kowalski z Laboratorium Interaktywnych Technologii omawiają, w jaki sposób rozwój generatywnej #AI zmienia podejście do oceny prac pisemnych w środowisku akademickim. Autorzy zwracają uwagę, że przez lata praca dyplomowa była czymś więcej niż samym tekstem. Jej pisanie wiązało się z miesiącami pracy, dyskusjami, a także zmianami koncepcji. Jej wartość wynikała również z tego, że trudno było ten proces zastąpić lub ominąć. Dziś, gdy modele językowe potrafią generować spójne i poprawne teksty w krótkim czasie, pojawia się pytanie – czy nadal oceniamy wiedzę i sposób myślenia studenta? Artykuł ukazał się AI & Society (Springer Nature), w sekcji Curmudgeon Corner, poświęconej komentarzom dotyczącym wpływu technologii na społeczeństwo i edukację. Zachęcamy do lektury ➡️ https://lnkd.in/dfqcW75N

📣 Zakończyliśmy nabór wniosków w ramach działania 2.4 programu #FENG! Do 20 kwietnia wpłynęło 12 wniosków o dofinansowanie projektów znajdujących się na Polskiej Mapie Infrastruktury Badawczej. Łączna kwota wnioskowanego dofinansowania wyniosła 1 185 944 190,87 zł, przy 1 609 357 916,21 zł kosztów kwalifikowalnych w złożonych projektach. Budżet konkursu to 350 mln zł. Dofinansowanie obejmie rozwój publicznej infrastruktury badawczej oraz działania, które wzmocnią kompetencje naukowców w zakresie wykorzystania tej infrastruktury i komercjalizacji wyników ich prac badawczo-rozwojowych. Ocena wniosków potrwa maksymalnie 120 dni od zakończenia naboru. #FunduszeEuropejskie

Jak dziś wygląda współpraca systemów uczelnianych z krajowymi platformami zarządzania nauką? To jeden z tematów poruszonych podczas konferencji Dni Użytkowników systemu Omega-PSIR 2026 w Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Marek Michajłowicz, zastępca dyrektora ds. rozwoju oprogramowania wziął udział w dyskusji o kierunkach rozwoju systemów CRIS i infrastruktury danych badawczych. W swojej prezentacji „Od danych do decyzji: jak ekosystem usług publicznych MNiSW (POL-on, PBN, #Science4Business, e-Granty) współpracuje z systemami CRIS na uczelniach” Marek zwrócił uwagę na skalę i złożoność środowiska systemów wspierających zarządzanie nauką, obejmującego zarówno rozwiązania uczelniane (CRIS), jak i centralne platformy krajowe. Dziś mówimy już nie o pojedynczych systemach, ale o ekosystemie usług, który musi działać spójnie – od poziomu uczelni, przez systemy dziedzinowe, po centralne platformy państwowe. W tym kontekście coraz większą rolę odgrywają rozwiązania takie jak platforma e-Granty, które porządkują procesy finansowania badań i wpisują się w szerszą architekturę usług publicznych dla nauki. Rozwój systemów dla szkolnictwa wyższego to dziś przede wszystkim praca nad interoperacyjnością, skalowalnością i praktycznym wykorzystaniem danych, tak aby wspierały nie tylko raportowanie, ale też zarządzanie i podejmowanie decyzji.

Polityki równościowe na papierze to jedno. To, jak działają w rzeczywistości – to drugie. Podczas konferencji INSPIREquality w Brukseli dr Anna Knapińska z Działu Hurtowni Danych wzięła udział w panelu Widening & sustaining change: a change is going to come. Zdaniem naszej badaczki, skuteczna polityka równościowa zaczyna się od wiarygodnych danych, które pozwalają śledzić zmiany w czasie. Równie ważny jest też sposób ich zbierania, aby były porównywalne, interoperacyjne, a także prezentowały wyniki w przystępnej formie (np. dashboardów) również osobom i instytucjom, których dane dotyczą. Dopiero wtedy dane mogą realnie wspierać decyzje i pomagać nie tylko mierzyć, ale też utrwalać efekty polityk. Paola Chaves 🟥, Marta Warat, Yvonne Benschop, Doyin Atewologun – ciekawa dyskusja w zacnym gronie. Dziękujemy za zaproszenie naszej ekspertki.

Kto powiedział, że nowoczesne technologie muszą mówić tylko po angielsku? 🏆 Marek Kozłowski, PhD, szef AI LAB – zwycięzca konkursu Conlea IT Manager of Tomorrow 2025, w tym nagrody publiczności – opowiedział historię budowy polskich modeli językowych od zera. To konkretna opowieść o niesamowitym zespole, podejściu, decyzjach i wyzwaniach stojących za rozwojem PLLuM. To pierwszy raz w historii konkursu, kiedy jedna osoba zdobyła zarówno nagrodę główną, jak i nagrodę publiczności. Warto zobaczyć całe wystąpienie ⬇️

Sukces wdrożeń #AI nie wynika wyłącznie z jakości modelu językowego, ale z umiejętnego dopasowania architektury rozwiązania do kontekstu organizacyjnego, dostępnych danych oraz wymagań operacyjnych. W ostatnim dniu Forum Kierowników IT w Administracji Marek Kozłowski, PhD, szef AI LAB w #OPI, i Agnieszka Karlińska z Uniwersytet Warszawski przedstawili praktyczne aspekty wdrażania inteligentnych wyszukiwarek AI w oparciu o model językowy PLLuM. Pokazali przekrojowo trzy podejścia: 🔹 end-to-end, czyli pełne rozwiązanie (LLM, aplikacja, infrastruktura) 🔹 integracja tylko pewnych komponentów AI z istniejącymi produkcyjnymi systemami wyszukiwarek 🔹 wdrożenie modeli #PLLuM w zaawansowanym środowisku systemu #mObywatel. Każde z tych podejść ma sens. Wybór zależy głównie od tego, z czym startuje organizacja i jak szybko chce osiągnąć zaplanowany efekt.

Jesteśmy na XI Forum Kierowników IT w Administracji – jednym z kluczowych wydarzeń poświęconych cyfryzacji sektora publicznego. Dr hab. inż. Jarosław Protasiewicz, dyrektor #OPI oraz Marek Michajłowicz, zastępca dyrektora ds. rozwoju oprogramowania, przedstawili kierunki rozwoju cyfrowych usług dla nauki i szkolnictwa wyższego na konkretnych przykładach systemów i platform: Science4Business, Baza Aparatury Badawczej, NAVOICA, a także planowanych wdrożeń – e-Dyplomy i e-Granty. Skala systemów, które budujemy i rozwijamy na zlecenie Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, jest ogromna: • 1,3 mln studentów • 300 tys. absolwentów • 180 tys. pracowników naukowych • ponad 300 uczelni Z kolei Piotr Sobecki, PhD, kierownik Działu Rozwoju Oprogramowania Biznesowego, pokazał, jak w najbliższych latach będzie wyglądać cyfrowe zarządzanie finansowaniem nauki i B+R. Projekt e-Granty, którym Piotr kieruje jako #PM, zakłada stworzenie jednej, zintegrowanej platformy dla naukowców, uczelni, instytutów, przedsiębiorców, administracji publicznej oraz organizacji związanych z nauką. Nowy system zapewni spójność procesów, lepszą wymianę danych oraz integrację z innymi systemami państwowymi. Wdrożenie planowane jest na jesień 2028 roku. Projekt finansowany jest z #FunduszeEuropejskie #FERC. Dziś pokazaliśmy, że systemy tworzone w OPI to już nie tylko narzędzia administracyjne, lecz modelowy, zintegrowany ekosystem e-usług państwowych oparty na trzech filarach: ✔️ orientacja na obywatela ✔️ autonomia dzięki optymalizacji ✔️ decyzje oparte na danych Dziękujemy za dzisiejsze inspirujące rozmowy. Wydarzenie organizuje redakcja miesięcznika IT w Administracji. ℹ️ #FunduszeEuropejskie współfinansują projekty: „E-dyplomy – Repozytorium dyplomów elektronicznych” (hasztag #KPO, #NextGenerationEU)i „e-Granty: Platforma Finansowania Nauki, Badań i Rozwoju” (#FERC).

📣 e-Dyplomy – webinary już w maju! Wspólnie z Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego zapraszamy do udziału w cyklu spotkań online poświęconych wdrożeniu projektu „e-Dyplomy – Repozytorium dyplomów elektronicznych”. Webinary skierowane są do przedstawicieli uczelni wyższych oraz instytucji prowadzących postępowania awansowe.    📅 7 maja 2026 (czwartek) | godz. 10:00 „Dyplomy elektroniczne w szkolnictwie wyższym – jak przygotować instytucję na zmiany?” Tematy: 🔹 jakie przepisy obowiązują w zakresie dyplomów elektronicznych,  🔹 jakie wymagania należy spełnić, aby wydawać i rejestrować dyplomy elektroniczne w repozytorium,  🔹jak przygotować uczelnię organizacyjnie i procesowo na nadchodzące zmiany.  ✍️ Bezpłatna rejestracja: https://lnkd.in/dgAr2d3j   📅 8 maja 2026 (piątek) | godz. 10:00 „Techniczne przygotowanie uczelni do e‑Dyplomów: dokumentacja, środowiska, integracja, wsparcie” Tematy: 🔹dokumentacja techniczna,  🔹konfiguracja środowisk,  🔹integracja systemów,  🔹organizacja wsparcia technicznego.  ✍️ Bezpłatna rejestracja: https://lnkd.in/dHSJU7h7 Oba spotkania odbędą się na platformie ZOOM. Z uwagi na ograniczoną liczbę miejsc prosimy o udział maksymalnie 2 przedstwicieli z jednej instytucji. Osoby, którym nie uda się zarejestrować, będą mogły obejrzeć transmisję na kanale YouTube OPI ➡️ https://lnkd.in/d2tJ33pM Nagrania udostępnimy również po wydarzeniach.   ℹ️ Projekt e-Dyplomy – Repozytorium dyplomów elektronicznych realizujemy na zlecenie Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Otrzymał dofinansowanie z #FunduszeEuropejskie #KPO #NextGenerationEU