Hanna Popowska-Taborska

Hanna Popowska-Taborska
Państwo działania	Polska
Data i miejsce urodzenia	22 marca 1930 ; Warszawa
Data i miejsce śmierci	6 grudnia 2022 ; Warszawa
	Profesor nauk humanistycznych
	Specjalność: językoznawstwo słowiańskie
Alma Mater	Uniwersytet Łódzki
Doktorat	1959
Habilitacja	1966
Profesura	1979
	Doktor honoris causa; Uniwersytet Gdański – 1999
	nauczyciel akademicki
	Odznaczenia
	;

Hanna Popowska-Taborska (ur. 22 marca 1930 w Warszawie, zm. 6 grudnia 2022 tamże^[1]) – polska językoznawczyni i badaczka kaszubszczyzny.

Życiorys

Urodziła się w rodzinie lekarza pediatry^[2] Stanisława Popowskiego i Marii z Grabowskich, tłumaczki literatury rosyjskiej.

W 1952 roku ukończyła studia polonistyczne na Uniwersytecie Łódzkim^[3.1]. Do 1954 roku pracowała w Państwowym Instytucie Wydawniczym w Warszawie, następnie w Polskiej Akademii Nauk, a w rok później podjęła pracę w Zakładzie Słowianoznawstwa, przekształconym w Instytut Słowianoznawstwa i wreszcie w Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk^[4]. Doktoryzowała się na podstawie pracy pt. Centralne zagadnienie wokalizmu kaszubskiego (kaszubska zmiana ę >i oraz ĭ, y, ŭ > ë”) napisanej pod opieką prof. Zdzisława Stiebera (1959) i habilitowała (1966) na Uniwersytecie Warszawskim. W 1972 otrzymała tytuł profesora nadzwyczajnego, a siedem lat później profesora zwyczajnego^[5]. W latach 50. poświęciła się badaniom terenowym wśród ludności kaszubskiej i słowińskiej^[3.2]. Autorka i współautorka wielu dzieł poświęconych językowi kaszubskiemu^[5], m.in. wielotomowego Atlasu językowego kaszubszczyzny i Słownika etymologicznego kaszubszczyzny. Jej zdaniem Przysięgom słowińskim z Wierzchocina: „...zawdzięczamy znaczną ilość kaszubizmów leksykalnych...”.

23 sierpnia 1980 dołączyła do apelu 64 uczonych, pisarzy i publicystów do władz komunistycznych o podjęcie dialogu ze strajkującymi robotnikami^[6].

Za udział w ratowaniu Żydów (m.in. szkolnej przyjaciółki Bianki Perlmutter) podczas okupacji niemieckiej została wyróżniona tytułem Sprawiedliwa wśród Narodów Świata (1994)^[7].

W 1999 została uhonorowana tytułem doktora honoris causa Uniwersytetu Gdańskiego^[8]^[2]. W 2012 otrzymała Nagrodę Prezesa Rady Ministrów za wybitne osiągnięcia naukowe (z prof. Wiesławem Borysiem) przyznana za „Słownik etymologiczny kaszubszczyzny”^[4].

Była żoną Romana Taborskiego, teatrologa, profesora Instytutu Kultury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego^[4].

Zmarła w Warszawie, pochowana na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 218-6-29,30)^[9].

Centralne zagadnienie wokalizmu kaszubskiego (kaszubska zmiana ę >i oraz ĭ, y, ŭ > ë), Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1961.
Atlas językowy kaszubszczyzny i dialektów sąsiednich, oprac. Zespół Zakładu Słowianoznawstwa PAN, t. I–VI pod kier. Z. Stiebera; t. VII–XV pod kier. H. Popowskiej-Taborskiej, Wrocław 1964–1978.
Bartłomiej z Bydgoszczy. Leksykograf polski pierwszej połowy XVI w., Ossolineum, Wrocław 1977 (współautorka: Irena Kwilecka)
Kaszubszczyzna: zarys dziejów, PWN, Warszawa 1980.
Z dawnych podziałów Słowiańszczyzny: Słowiańska alternacja (j)e-: o-, Wrocław 1984.
Szkice z kaszubszczyzny: dzieje, zabytki, słownictwo, Gdańsk 1986.
Wczesne dzieje Słowian w świetle ich języka, Wrocław 1991.
Leksyka kaszubska na tle słowiańskim, Warszawa 1996 (wspólnie z W. Borysiem).
Słownik etymologiczny kaszubszczyzny, t. I–V, Warszawa 1994–2006 (wspólnie z W. Borysiem).
Słowiańskie słowniki gwarowe, red. H. Popowska-Taborska, Warszawa 2000.

↑ Nekrolog. nekrologi.wyborcza.pl, 2022-12-08 [dostęp 2022-12-08].
1 2 EdwardE. Breza EdwardE., Doktor Honoris Causa, „Pomerania” (9), 1999, s. 2, ISSN 0238-9045 .
Popowska-Taborska Hanna, [w:] TadeuszT. Bolduan TadeuszT., Nowy bedeker kaszubski, Gdańsk: Polnord, 1997, ISBN 83-86181-34-6, OCLC 39273847 [dostęp 2022-12-16] .
1. ↑ S. 285.
2. 1 2 S. 286.
1 2 3 4 Prof. dr hab. Hanna Popowska-Taborska (1930–2022) [online], Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, 7 grudnia 2022 [dostęp 2025-02-26] .
1 2 90-lecie urodzin profesor Hanny Popowskiej-Taborskiej. Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, 2020-03-18. [dostęp 2021-01-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-12-08)]. (pol.).
↑ Apel (dokument KSS KOR, Archiwum Opozycji IV/04.05.43 [b.n.s.]).
1 2 Historia rodziny Popowskich | Polscy Sprawiedliwi [online], sprawiedliwi.org.pl [dostęp 2025-02-26] .
↑ Pożegnanie Profesor Hanny Popowskiej-Taborskiej. ug.edu.pl, 2022-12-07. [dostęp 2022-12-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-12-08)].
↑ Cmentarz Stare Powązki: TABORSCY, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2025-02-26] .
↑ Marta Nowosad-Bakalarczyk: O życiu i dokonaniach naukowych Profesor Hanny Popowskiej-Taborskiej słów kilka. phavi.portal.umcs.pl, s. 9–10. [dostęp 2022-12-08].
↑ Medal Stolema. Klub Studencki „Pomorania”, 2017-03-16. [dostęp 2021-01-15]. (pol.).

Prof. dr hab. Hanna Ewa Taborska, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2022-12-08] .