Wat is retentierecht, wanneer mag je het uitoefenen en wat zijn de voorwaarden? In dit blog leg ik uit hoe het zit met het retentierecht.
Wat is retentierecht?
Retentierecht is het recht van een schuldeiser om een goed onder zich te houden totdat de schuldenaar zijn verplichtingen nakomt. Het is een sterk recht van een schuldeiser, er moet dan ook aan een aantal voorwaarden worden voldaan voordat dit kan worden uitgeoefend. Dit recht wordt vaak toegepast in situaties waarin een dienstverlener (bijvoorbeeld een garagehouder of aannemer) betaling wil afdwingen voor verrichte werkzaamheden of geleverde diensten.
Retentierecht betekenis
Het retentierecht is vastgelegd in art. 3:290 van het Burgerlijk Wetboek. Het houdt in dat degene die een zaak onder zich heeft, het recht heeft de afgifte hiervan op te schorten totdat de vordering met betrekking tot die zaak is voldaan. Hiervoor is geen rechterlijke tussenkomst nodig.
Voorwaarden voor de toepassing
Voor een geldig beroep op het retentierecht moet wel worden voldaan aan de volgende voorwaarden:
- De vordering moet opeisbaar zijn. Vaak betekent dit dat de betalingstermijn van de factuur moet zijn verstreken;
- De schuldeiser moet de feitelijke macht over de zaak uitoefenen;
- De vordering en de verplichting tot afgifte van de zaak moeten voldoende met elkaar samenhangen;
- Bij retentierecht op een onroerende zaak moet het voor derden duidelijk zijn dat er een retentierecht wordt uitgeoefend.
Als niet aan al deze voorwaarden is voldaan en een schuldeiser dus ten onrechte het retentierecht uitoefent, dan dient hij alle schade die de schuldenaar lijdt te vergoeden.
Soorten retentierecht
Er zijn twee soorten retentierecht te onderscheiden: het wettelijke retentierecht en het contractueel retentierecht.
Wettelijk
Het wettelijk retentierecht is vastgelegd in art. 3:290 BW. Kenmerkend hieraan is dat er geen overeenkomst nodig is, maar dat aan alle voorwaarden moet zijn voldaan.
Contractueel
Partijen kunnen ook een contractueel retentierecht overeenkomen. In een overeenkomst wordt dan specifiek een retentierecht opgenomen. Dit zien we vaak bij commerciële contracten of samenwerkingen met leveranciers. Let wel dat een contractueel retentierecht niet strijdig mag zijn met dwingend recht.
Recht uitoefenen
De schuldeiser die het retentierecht uitoefent, heeft een zorgplicht over het goed. Diegene mag het goed vasthouden, maar mag het niet gebruiken of beschadigen.
De voordelen
Naast dat het retentierecht een sterk middel is om een vordering voldaan te krijgen, biedt het ook een voorrangspositie bij faillissement van de schuldenaar. Ook is er geen tussenkomst van de rechter nodig voor uitoefening van het retentierecht en je maakt geen kosten, zoals bij beslaglegging.
De nadelen
Er is altijd het risico dat het retentierecht niet rechtmatig is gelegd en dat je hiervoor aansprakelijk wordt gesteld. Daarnaast moet er bij onroerende zaken sprake zijn van zichtbaarheid, anders kun je je recht verliezen tegen bijvoorbeeld kopers of hypotheekverstrekkers.
Retentierecht en faillissement
Als de schuldenaar failliet gaat, mag je het goed in je bezit houden en kan de curator dit niet zomaar opeisen. Jij hebt als schuldeiser voorrang op de opbrengst van het goed waarop het retentierecht rust.
Retentierecht in de bouw met aannemers
Om de zichtbaarheid van het retentierecht aan te tonen in de bouw, worden soms hekken geplaatst of een duidelijk bord met vermelding van het retentierecht om aan te tonen dat de schuldeiser de feitelijke macht uitoefent. Zonder zichtbaarheid kan het retentierecht niet worden tegengeworpen aan derden. Het is dan ook verstandig om derden (zoals kopers of hypotheekverstrekkers) schriftelijk op de hoogte te stellen, zodat later geen beroep op onbekendheid kan worden gedaan.
Retentierecht bij auto’s
Retentierecht bij auto’s komt vaak voor bij garagehouders. Let wel dat aan alle voorwaarden is voldaan en dat je niet zelf de auto mag verkopen, dit mag alleen de eigenaar zelf of, bij faillissement, de curator. Meld ook schriftelijk aan de eigenaar dat je de auto vasthoudt wegens het niet betalen van de factuur.
Wat is de rol van een retentierecht advocaat?
Een retentierecht advocaat kan helpen bij het beoordelen, uitoefenen, verdedigen of opheffen van een retentierecht. Omdat het retentierecht juridisch complex is en bij fouten kan leiden tot aansprakelijkheid, is het raadzaam om een advocaat in te schakelen.
Juridisch advies van een retentierecht advocaat van Defenz
Wilt u juridisch advies over een retentierecht of wilt u dat wij een schriftelijke mededeling voor u opstellen, u bijstaan in onderhandelingen of begeleiden bij een gerechtelijke procedure? Neem vrijblijvend contact op met ons kantoor en kom in contact met een advocaat van Defenz.
